+90 216 390 92 43

Sosyal Medyada Biz}

PROTEİN ZENGİNİ KARABUĞDAY

PROTEİN ZENGİNİ KARABUĞDAY

Besleyici etkisinin yanında iyi hali koruyan, geliştiren ve hastalık oluşma riskini azaltan gıdalar, fonksiyonel gıdalar olarak tanımlanır. Son zamanlarda fonksiyonel gıdalara ilgi artmıştır. Dünyada üretilen birçok fonksiyonel gıda içinde karabuğday kullanılmaktadır. Bu yüzden karabuğday ürünleri gıda ve ilaç olarak çift kullanımlı bir üründür ve kronik hastalıklarda insan vücuduna olumlu etkileri vardır.

Karabuğday, insan vücudunda buğday ve baklagillerden daha zor sindirilebilir.

Karabuğday nişasta, protein, lif, antioksidan ve mineral maddeler yönünden zengin bir kaynaktır. Karabuğday tanelerinin besin içeriği tahıllarınkine benzerdir. Karabuğdayın nişasta ve lif içeriği tahıllar ile hemen hemen aynı miktardadır, yüksek oranda omega-6 yağ asitlerini içerir. Tahıllarla karşılaştırıldığında, bütün temel aminoasitler bakımından yüksek içeriğe sahiptir ve içerisinde bulundurduğu kükürt içeren aminoasitler ile birlikte dengeli aminoasit düzeni bakımından karabuğday proteini yüksek besin kalitesine sahiptir.

Karabuğdayın protein içeriği yaklaşık %12’dir ve karabuğdayda bulunan proteinlerin hayvansal kaynaklı proteinlere benzerliği çoktur. Flavanoid, fagopirin ve tiamin bağlayıcı proteinlerini içerir ve bu proteinlerin kolestrol düşürücü ve antihipertansiyon etkisi vardır.

Karabuğdayda glüten bulunmaz. Glüten içermediğinden dolayı çölyak hastaları için mükemmel bir besin kaynağıdır.

Karabuğday proteini yüksek biyolojik değere sahiptir. Bahsedilen bu yüksek biyolojik değer; örnek protein olarak kabul edilen anne sütü ile yumurta proteinlerinin sahip oldukları biyolojik değerine çok yakındır. Bu sebeple karabuğday proteinleri genelde tüm diğer meyve-sebze ve tohumların proteinlerine göre besleyicilik ve sağlık açısından daha kalitelidir.

Karabuğday tanesinin % 73’ü nişastadan bu nişastanın da % 33’ü dirençli nişastadan oluşur. Dirençli nişasta içeren gıdaların glisemik indeksleri genellikle düşüktür ve diğer besinlere göre daha yavaş sindirilir. Düşük glisemik indeksli besinler ve diyetler kan şekerini düzenler, obeziteyi önlemeye yardımcı olur, kalp hastalık riskini azaltır.

Karabuğday Zn, Cu, Mn, Se, K, Na, Ca, Mg, flavonoidler, polifenoller, inositol, gibi temel fonksiyonel bileşenleri içerir ve B grubu vitaminlerlerden de zengindir.

Demir içeriği ise tüm tahıl ve baklagil grubu gıdalar arasında en yüksektir. Sıklıkla anemi sorunu yaşayan insanlar, hamile bayanlar ve bebekler için ideal bir besindir.

Buğday, arpa, yulaf ve çavdardan daha yüksek oranda tokoferol miktarına sahiptir.

Tokoferol; Kanser, Alzheimer riskini azaltır. Kalp sağlığına iyi gelir, kolesterol düzeylerini düşürür.

Karabuğday birçok flavonoid bileşeni içermektedir.

Flavonoidler; kandaki kolesterol düzeyini azaltır, kılcal ve atar damarlarının güçlü ve esnek tutulmasını sağlar, yüksek kan basıncı ve damar sertliği riskinin azaltılmasında etkili olduğu bilinmektedir.

Karabuğday, kanser ile mücadele ilaçları üretiminde kullanılmaktadır.

Karabuğday immünoglobulin-E (IgE) içerir. Bu yüzden en önemli gıda alerjenlerinden biri olarak kabul edilir ve neden olduğu alerjik reaksiyonların temel belirtileri; astım, cilt hastalıkları, hırıltı, şok, hazımsızlık, ürtiker (kurdeşen), mide-bağırsak semptomlarıdır. Bu alerjik reaksiyonlardan dolayı karabuğdayın tüketimi – bazı insanların diyetindeki kullanımı – sınırlanmaktadır.

Karabuğday, bağırsaklarda laktik asit bakterilerini arttırması ve dirençli nişasta oranının yüksek olması sebebi ile prebiyotik bir gıdadır. Toplam diyet lif ve çözülebilir diyet lifin önemli bir kaynağı olması ile kolon kanseri, obezite, diyabet kabızlık, hemoroit ve divertiküle karşı koruyucu etki göstermektedir.

Karabuğdayın 100 gramı 343 kalori içerir. Bir yemek kaşığı ise 20 gr gelir 68 kaloridir ve 1 dilim ekmekle aynı enerjiye sahiptir. İçerdiği yüksek ve kaliteli karbonhidrattan, tahıllara göre bulundurduğu daha kaliteli protein ve yağ miktarına bakılarak, günde 1 dilim ekmek yerine tüketilebilecek en iyi seçenektir.

Glutensiz diyetlerin başında karabuğday unu gelmektedir %25 oranında kullanılan karabuğday ununda, vital glüten ve peynir altı suyunun katılması ile kaliteli ekmeklerin ortaya çıkar. Ancak karabuğday ununda, karabuğday tanesine göre %25 daha az lif bulunur.

 

Stj. Dyt. Gözde Rümeysa Şallı
Uzm.Dyt Burcu Şen

24 Eylül 2020
43 kez görüntülendi